Lata 376-476 to dla Cesarstwa Rzymskiego okres burzliwych wydarzeń oraz wielkich przemian politycznych i społecznych. Dokonywały się one w dużej mierze na drodze nieustannego konfrontowania się Rzymian z barbarzyńcami i przyczyniały się do wzajemnego poznawania się tych dwóch społeczności.
Książka przedstawia obraz barbarzyńców w Cesarstwie Rzymskim utrwalony w źródłach łacińskich powstałych w tym okresie. Stanowi próbę odpowiedzi na pytania dotyczące postrzegania przez Rzymian ludów, które w okresie późnego antyku coraz intensywniej napierały na granice Cesarstwa i coraz częściej i liczniej je przekraczały oraz perspektyw, jakie Rzymianie widzieli dla współistnienia dawnego społeczeństwa Cesarstwa oraz barbarzyńców, którzy na nowych terenach coraz bardziej przemieniali się z przybyszów i gości w stałych mieszkańców i gospodarzy.
Spis treści do pobrania
Spis treści
Wykaz skrótów 13 Wstęp 17 Rozdział I: Rzymianie i barbarzyńcy w latach 376-395 29 1. Od przyjęcia Gotów do bitwy pod Adrianopolem 29 a. Goci w granicach Cesarstwa 31 b. Bitwa pod Adrianopolem 47 c. Znaczenie wydarzeń – refleksja Ammiana Marcellina 50 2. Od bitwy pod Adrianopolem do śmierci Teodozjusza Wielkiego 53 a. Ammian Marcellin 53 b. Symmach 62 c. Wegecjusz 66 d. Epitome de Caesaribus 73 Rozdział II: Chrześcijanie i wyzwanie barbarzyńców w latach 376-410 75 1. Ambroży z Mediolanu 76 2. Chromacjusz z Akwilei 93 3. Rufin z Akwilei 99 4. Sulpicjusz Sewer 109 5. Paulin z Noli 113 6. Maksym z Turynu 125 7. Prudencjusz 131 Rozdział III: Cesarstwo Rzymskie wobec barbarzyńców od 395 r. do połowy V w. 141 1. Prawodawstwo rzymskie wobec barbarzyńców 141 Spis treści6 2. Piewcy wielkości Rzymu 152 a. Klaudian Klaudiusz 152 b. Rutyliusz Klaudiusz Namacjanus 164 c. Flawiusz Merobaudes 170 Rozdział IV: Autorzy chrześcijańscy wobec grozy barbarzyńskich najazdów od 410 r. do połowy V w. „Wali się świat rzymski” 179 1. Zagrożenia i zniszczenia 180 a. Hieronim 180 b. Oriencjusz 199 2. Kroniki V wieku 202 a. Chronica Gallica a. 452 202 b. Prosper z Akwitanii 211 c. Hydacjusz 224 Rozdział V: Barbarzyńcy w chrześcijańskiej perspektywie historiozoficznej od 410 r. do połowy V wieku. „Dzicy barbarzyńcy okazali się łagodni” 239 1. Augustyn 240 2. Possydiusz 259 3. Orozjusz 261 4. Quodvultdeus 282 5. Salwian z Marsylii 289 Rozdział VI: Rzymianie wobec barbarzyńców od połowy V w. do detronizacji Romulusa Augustulusa 303 1. Leon Wielki 304 2. Paulin z Pelli 311 3. Sydoniusz Apolinary 317 Zakończenie 337 Spis treści 7 Bibliografia 347 1. Źródła 347 2. Opracowania 353 3. Pomoce 362 Summary 363 Indeks osób 369 Indeks nazw geograficznych i etnicznych 375